1. Co to jest amlodypina?
Amlodypina jest lekiem z grupy antagonistów wapnia, określanych również jako blokery kanału wapniowego. Należy do pochodnych dihydropirydyny i działa głównie na naczynia krwionośne.
Substancja ta jest stosowana w leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego, przede wszystkim nadciśnienia tętniczego oraz dławicy piersiowej. W lekach jednoskładnikowych występuje jako amlodypina, najczęściej w postaci soli, np. bezylanu amlodypiny.
Amlodypina może być stosowana samodzielnie albo w skojarzeniu z innymi lekami, np. inhibitorami ACE, sartanami, lekami moczopędnymi, beta-adrenolitykami lub statynami. W preparatach złożonych należy jednak pamiętać, że każda substancja czynna ma własne działanie, przeciwwskazania i możliwe działania niepożądane.
2. Jak działa amlodypina?
Amlodypina blokuje napływ jonów wapnia do komórek mięśni gładkich naczyń krwionośnych oraz do komórek mięśnia sercowego. W praktyce prowadzi to przede wszystkim do rozkurczu naczyń krwionośnych.
Efektem działania amlodypiny jest:
- zmniejszenie napięcia ścian naczyń krwionośnych,
- obniżenie oporu obwodowego,
- obniżenie ciśnienia tętniczego,
- poprawa przepływu krwi przez naczynia,
- lepsze zaopatrzenie mięśnia sercowego w tlen,
- zmniejszenie ryzyka występowania bólu dławicowego.
U pacjentów z nadciśnieniem amlodypina pomaga utrzymywać niższe wartości ciśnienia tętniczego przez całą dobę. U pacjentów z dławicą piersiową może zmniejszać częstość napadów bólu w klatce piersiowej, ale nie służy do natychmiastowego przerywania ostrego napadu bólu dławicowego.
3. Wskazania do stosowania amlodypiny
Amlodypina jest stosowana przede wszystkim w leczeniu:
- nadciśnienia tętniczego,
- przewlekłej stabilnej dławicy piersiowej,
- dławicy naczynioskurczowej typu Prinzmetala.
W leczeniu nadciśnienia tętniczego może być stosowana jako jedyny lek lub jako część terapii skojarzonej. W praktyce klinicznej często łączy się ją z lekami działającymi na układ renina–angiotensyna–aldosteron, takimi jak peryndopryl, ramipryl, walsartan, telmisartan czy inne substancje z tej grupy.
W leczeniu dławicy piersiowej amlodypina może być stosowana samodzielnie albo razem z innymi lekami przeciwdławicowymi, jeśli lekarz uzna takie postępowanie za właściwe.
4. Przeciwwskazania do stosowania amlodypiny
Amlodypiny nie należy stosować między innymi w przypadku:
- uczulenia na amlodypinę, inne pochodne dihydropirydyny lub którykolwiek składnik danego preparatu,
- bardzo niskiego ciśnienia tętniczego,
- wstrząsu, w tym wstrząsu kardiogennego,
- istotnego zwężenia zastawki aortalnej,
- niewydolności serca po przebytym zawale mięśnia sercowego, jeśli stan pacjenta jest niestabilny.
Szczególnej ostrożności wymagają pacjenci z chorobami wątroby, niewydolnością serca, niedawno przebytym zawałem mięśnia sercowego, przełomem nadciśnieniowym oraz osoby w podeszłym wieku, zwłaszcza podczas zwiększania dawki.
W preparatach złożonych przeciwwskazania mogą wynikać również z obecności drugiej lub kolejnej substancji czynnej.
5. Jak stosować amlodypinę?
Amlodypinę należy stosować zgodnie z zaleceniami lekarza.
Najczęściej u dorosłych stosuje się:
- dawkę początkową 5 mg raz na dobę,
- w razie potrzeby dawkę można zwiększyć do 10 mg raz na dobę,
- lek można przyjmować niezależnie od posiłków,
- tabletkę należy popić wodą,
- najlepiej przyjmować lek codziennie o tej samej porze.
U dzieci i młodzieży w wieku od 6 do 17 lat amlodypina może być stosowana w leczeniu nadciśnienia tętniczego. Zwykle zalecana dawka początkowa wynosi 2,5 mg raz na dobę, a maksymalna zalecana dawka to 5 mg raz na dobę.
Nie należy samodzielnie zwiększać dawki ani odstawiać leku. Przerwanie leczenia bez konsultacji z lekarzem może doprowadzić do pogorszenia kontroli ciśnienia tętniczego lub nawrotu objawów dławicy piersiowej.
6. Amlodypina – możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, amlodypina może powodować działania niepożądane, choć nie występują one u każdego pacjenta.
Do najczęstszych należą:
- obrzęki, szczególnie wokół kostek,
- ból głowy,
- zawroty głowy,
- senność,
- uczucie kołatania serca,
- zaczerwienienie twarzy,
- ból brzucha,
- nudności,
- uczucie zmęczenia.
Rzadziej mogą wystąpić:
- nadmierne obniżenie ciśnienia tętniczego,
- omdlenie,
- zaburzenia rytmu serca,
- wysypka, świąd lub pokrzywka,
- bóle mięśni lub stawów,
- zaburzenia czynności wątroby,
- powiększenie dziąseł,
- reakcje nadwrażliwości.
Pilnego kontaktu z lekarzem wymagają objawy takie jak trudności w oddychaniu, obrzęk twarzy, języka lub gardła, ciężka wysypka skórna, ból w klatce piersiowej, objawy zawału serca, ciężkie zawroty głowy lub omdlenie.
7. Amlodypina – interakcje z innymi substancjami
Amlodypina może wchodzić w interakcje z innymi lekami. Niektóre substancje mogą zwiększać jej stężenie we krwi, nasilając ryzyko działań niepożądanych, a inne mogą osłabiać jej działanie.
Szczególnej ostrożności wymagają:
- ketokonazol i itrakonazol,
- rytonawir, indynawir, nelfinawir i inne inhibitory proteazy,
- erytromycyna i klarytromycyna,
- ryfampicyna,
- ziele dziurawca,
- werapamil i diltiazem,
- dantrolen podawany we wlewie,
- takrolimus, cyklosporyna, syrolimus, ewerolimus i temsyrolimus,
- symwastatyna,
- inne leki obniżające ciśnienie tętnicze.
Podczas stosowania amlodypiny nie należy pić soku grejpfrutowego ani jeść grejpfrutów, ponieważ mogą zwiększać stężenie amlodypiny we krwi i nasilać jej działanie obniżające ciśnienie tętnicze.
Przed rozpoczęciem leczenia należy poinformować lekarza o wszystkich stosowanych lekach, suplementach diety i preparatach ziołowych.
8. Amlodypina a ciąża i karmienie piersią
Bezpieczeństwo stosowania amlodypiny w ciąży nie zostało jednoznacznie ustalone. Jeżeli pacjentka jest w ciąży, podejrzewa ciążę lub planuje dziecko, powinna skonsultować się z lekarzem przed zastosowaniem leku.
Lekarz może zdecydować o kontynuacji, zmianie lub odstawieniu leczenia w zależności od stanu pacjentki, wartości ciśnienia tętniczego i dostępnych alternatyw terapeutycznych.
Wykazano, że małe ilości amlodypiny przenikają do mleka kobiecego. Kobieta karmiąca piersią lub planująca karmienie powinna poinformować o tym lekarza przed rozpoczęciem stosowania amlodypiny.
9. Amlodypina a prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
Amlodypina może wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn, szczególnie na początku leczenia lub po zwiększeniu dawki.
Ostrożność jest wskazana, jeśli wystąpią:
- zawroty głowy,
- senność,
- zmęczenie,
- ból głowy,
- nudności,
- osłabienie.
Jeżeli pacjent zauważy takie objawy, nie powinien prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn do czasu ustąpienia dolegliwości i oceny własnej reakcji na lek.
10. Inne istotne informacje
Podczas stosowania amlodypiny warto pamiętać, że:
- lek należy przyjmować regularnie, nawet jeśli pacjent czuje się dobrze,
- amlodypina nie służy do doraźnego przerywania napadu bólu dławicowego,
- obrzęki kostek są częstym działaniem niepożądanym i warto zgłosić je lekarzowi, zwłaszcza jeśli są nasilone,
- nie należy popijać leku sokiem grejpfrutowym,
- u pacjentów z chorobami wątroby dawkowanie wymaga szczególnej ostrożności,
- u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek zwykle nie ma potrzeby zmiany dawkowania, ale decyzję zawsze podejmuje lekarz,
- amlodypina nie jest usuwana z organizmu podczas dializy,
- w preparatach złożonych informacje dotyczące dawkowania, przeciwwskazań i interakcji należy zawsze odnosić do całego produktu leczniczego, a nie wyłącznie do amlodypiny,
- skuteczność leczenia nadciśnienia zależy nie tylko od przyjmowania leków, ale również od kontroli masy ciała, ograniczenia soli, aktywności fizycznej, zaprzestania palenia i regularnych pomiarów ciśnienia.
Źródła:
https://leki.urpl.gov.pl/files/74_AMLOZEK_tabl.pdf
https://rejestry.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/43760/characteristic
https://www.medicines.org.uk/emc/product/4535/smpc
Treści zamieszczone na stronie Recepty.pl mają charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny. Nie zastępują konsultacji z lekarzem, farmaceutą ani indywidualnej oceny stanu zdrowia pacjenta. Przed zastosowaniem każdego leku należy skonsultować się z lekarzem oraz zapoznać się z ulotką dołączoną do opakowania lub Charakterystyką Produktu Leczniczego. Decyzję o zastosowaniu, dawkowaniu, zmianie lub odstawieniu leku zawsze podejmuje lekarz.
Amlodypina jest substancją czynną z grupy antagonistów wapnia. Stosuje się ją głównie w leczeniu nadciśnienia tętniczego oraz dławicy piersiowej.
Tak. Amlodypina rozszerza naczynia krwionośne, dzięki czemu zmniejsza opór naczyniowy i pomaga obniżyć ciśnienie tętnicze.
Amlodypina nie jest lekiem przeznaczonym do natychmiastowego obniżania ciśnienia ani do doraźnego przerywania bólu dławicowego. Jej działanie rozwija się stopniowo i służy leczeniu przewlekłemu.
Amlodypinę zwykle przyjmuje się raz na dobę, codziennie o tej samej porze. Można ją stosować niezależnie od posiłku, popijając wodą.
Tak. Obrzęki, szczególnie w okolicy kostek, należą do częstych działań niepożądanych amlodypiny. Jeśli są nasilone lub uciążliwe, należy skonsultować się z lekarzem.
Tak. Amlodypina bywa łączona z peryndoprylem w leczeniu nadciśnienia tętniczego i stabilnej choroby wieńcowej. Takie połączenie występuje w preparatach złożonych, ale decyzję o jego stosowaniu podejmuje lekarz.
Nie zaleca się jedzenia grejpfrutów ani picia soku grejpfrutowego podczas stosowania amlodypiny, ponieważ mogą zwiększać jej stężenie we krwi i nasilać działanie obniżające ciśnienie.
Bezpieczeństwo stosowania amlodypiny w ciąży nie zostało jednoznacznie ustalone. Kobieta w ciąży lub planująca ciążę powinna skonsultować leczenie z lekarzem.
Tak. Zawroty głowy, senność, zmęczenie lub ból głowy mogą wystąpić szczególnie na początku terapii albo po zwiększeniu dawki.
Nie. Samodzielne odstawienie amlodypiny może pogorszyć kontrolę ciśnienia tętniczego lub spowodować nawrót objawów dławicy piersiowej. Zmianę leczenia należy zawsze uzgodnić z lekarzem.
