1. Co to jest bisoprolol?
Bisoprolol jest substancją czynną z grupy beta-adrenolityków, nazywanych także beta-blokerami. W lekach występuje najczęściej jako fumaran bisoprololu, czyli sól substancji czynnej opisywana w dokumentacji łacińską nazwą Bisoprololi fumaras.
Substancja ta działa głównie na serce i układ krążenia. Zmniejsza wpływ układu współczulnego na serce, dzięki czemu spowalnia jego pracę i ogranicza nadmierne obciążenie mięśnia sercowego.
Bisoprolol stosuje się w leczeniu nadciśnienia tętniczego, dławicy piersiowej oraz stabilnej przewlekłej niewydolności serca. Zakres wskazań zależy od konkretnego produktu leczniczego i jego Charakterystyki Produktu Leczniczego.
2. Jak działa bisoprolol?
Bisoprolol blokuje głównie receptory beta-1 adrenergiczne znajdujące się w sercu. Dzięki temu ogranicza wpływ adrenaliny i noradrenaliny na układ sercowo-naczyniowy.
Działanie bisoprololu obejmuje:
- zwolnienie czynności serca,
- zmniejszenie siły skurczu serca w określonych sytuacjach klinicznych,
- ograniczenie zapotrzebowania mięśnia sercowego na tlen,
- obniżenie ciśnienia tętniczego,
- zmniejszenie częstości napadów dławicy piersiowej,
- poprawę tolerancji wysiłku u części pacjentów z chorobą niedokrwienną serca,
- wsparcie leczenia stabilnej przewlekłej niewydolności serca jako element terapii skojarzonej.
Bisoprolol jest lekiem kardioselektywnym, co oznacza, że w typowych dawkach działa głównie na receptory beta-1. Selektywność ta nie jest jednak całkowita, dlatego u pacjentów z chorobami oskrzeli lub ciężkimi zaburzeniami krążenia wymagana jest szczególna ostrożność.
3. Wskazania do stosowania bisoprololu
Bisoprolol jest stosowany przede wszystkim w leczeniu chorób układu sercowo-naczyniowego.
Najważniejsze wskazania obejmują:
- nadciśnienie tętnicze,
- chorobę niedokrwienną serca,
- przewlekłą stabilną dławicę piersiową,
- stabilną, przewlekłą niewydolność serca z zaburzoną czynnością skurczową lewej komory.
W leczeniu niewydolności serca bisoprolol stosuje się zwykle jako element terapii skojarzonej, m.in. razem z inhibitorami ACE lub innymi lekami wpływającymi na układ renina–angiotensyna–aldosteron, lekami moczopędnymi oraz w razie potrzeby innymi lekami kardiologicznymi.
Nie każdy preparat zawierający bisoprolol ma dokładnie taki sam zakres wskazań. Przed zastosowaniem należy zawsze odnosić się do ulotki i Charakterystyki Produktu Leczniczego konkretnego leku.
4. Przeciwwskazania do stosowania bisoprololu
Bisoprololu nie należy stosować między innymi w przypadku:
- uczulenia na bisoprolol, fumaran bisoprololu lub którykolwiek składnik danego preparatu,
- ostrej niewydolności serca,
- niewyrównanej niewydolności serca wymagającej leczenia dożylnego,
- wstrząsu kardiogennego,
- bardzo wolnej czynności serca,
- bloku przedsionkowo-komorowego II lub III stopnia bez rozrusznika,
- zespołu chorego węzła zatokowego,
- bardzo niskiego ciśnienia tętniczego,
- ciężkiej astmy oskrzelowej lub ciężkiej przewlekłej obturacyjnej choroby płuc,
- ciężkich zaburzeń krążenia obwodowego,
- nieleczonego guza chromochłonnego nadnerczy,
- kwasicy metabolicznej.
Szczególnej ostrożności wymagają pacjenci z cukrzycą, łagodniejszymi chorobami oskrzeli, dławicą Prinzmetala, blokiem przedsionkowo-komorowym I stopnia, zaburzeniami krążenia kończyn, łuszczycą, nadczynnością tarczycy, skłonnością do ciężkich reakcji alergicznych oraz osoby planujące zabieg w znieczuleniu.
5. Jak stosować bisoprolol?
Bisoprolol należy stosować zgodnie z zaleceniami lekarza. Dawka zależy od wskazania, tętna, ciśnienia tętniczego, chorób współistniejących i tolerancji leczenia.
W nadciśnieniu tętniczym i dławicy piersiowej często stosowana dawka początkowa wynosi 5 mg raz na dobę. W razie potrzeby lekarz może zwiększyć dawkę do 10 mg raz na dobę. W niektórych sytuacjach maksymalna dawka może wynosić 20 mg na dobę, ale decyzję o takim dawkowaniu podejmuje lekarz.
W stabilnej przewlekłej niewydolności serca leczenie rozpoczyna się zwykle od małej dawki, np. 1,25 mg raz na dobę, a następnie stopniowo zwiększa dawkę do 2,5 mg, 3,75 mg, 5 mg, 7,5 mg i 10 mg raz na dobę, jeśli pacjent dobrze toleruje leczenie.
Lek najczęściej przyjmuje się raz na dobę, rano, popijając wodą. Nie należy nagle przerywać terapii bez konsultacji z lekarzem.
6. Bisoprolol – możliwe działania niepożądane
Jak każdy lek, bisoprolol może powodować działania niepożądane, chociaż nie występują one u każdego pacjenta.
Do możliwych działań niepożądanych należą:
- wolna czynność serca,
- zawroty głowy,
- ból głowy,
- uczucie zmęczenia,
- osłabienie,
- niskie ciśnienie tętnicze,
- uczucie zimna lub drętwienia rąk i stóp,
- nudności,
- wymioty,
- biegunka lub zaparcia,
- zaburzenia snu.
Rzadziej mogą wystąpić:
- nasilenie niewydolności serca,
- zaburzenia przewodzenia w sercu,
- skurcz oskrzeli,
- reakcje alergiczne,
- nasilenie objawów łuszczycy,
- zaburzenia nastroju,
- suchość oczu,
- zaburzenia potencji.
Pilnej konsultacji wymagają objawy takie jak nasilona duszność, omdlenie, bardzo wolne tętno, znaczne osłabienie, obrzęki, nagłe pogorszenie tolerancji wysiłku lub objawy ciężkiej reakcji alergicznej.
7. Bisoprolol – interakcje z innymi substancjami
Bisoprolol może wchodzić w interakcje z wieloma lekami stosowanymi w kardiologii, psychiatrii, diabetologii i anestezjologii.
Szczególnej ostrożności wymagają:
- werapamil i diltiazem,
- inne leki przeciwarytmiczne, np. amiodaron, chinidyna, dyzopiramid, flekainid, propafenon, lidokaina,
- glikozydy naparstnicy, np. digoksyna,
- klonidyna, metylodopa, moksonidyna, rylmenidyna,
- inne leki obniżające ciśnienie tętnicze,
- antagoniści wapnia z grupy dihydropirydyn, np. amlodypina, felodypina, nifedypina,
- leki stosowane w znieczuleniu,
- trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne,
- fenotiazyny i barbiturany,
- inhibitory MAO, z wyjątkiem inhibitorów MAO-B,
- insulina i doustne leki przeciwcukrzycowe,
- niesteroidowe leki przeciwzapalne,
- beta-sympatykomimetyki,
- adrenalina, noradrenalina i inne leki pobudzające receptory adrenergiczne.
Podczas leczenia bisoprololem nie należy samodzielnie włączać ani odstawiać leków wpływających na rytm serca, ciśnienie tętnicze lub przewodzenie w sercu. Przed zabiegiem operacyjnym pacjent powinien poinformować anestezjologa o stosowaniu bisoprololu.
8. Bisoprolol a ciąża i karmienie piersią
Bisoprololu nie należy stosować w ciąży, jeśli nie jest to konieczne. Beta-adrenolityki mogą zmniejszać przepływ krwi przez łożysko i wpływać na rozwój płodu.
Jeśli lekarz uzna leczenie bisoprololem w ciąży za niezbędne, konieczna może być kontrola przepływu łożyskowego, wzrastania płodu oraz obserwacja noworodka po porodzie. U noworodka mogą wystąpić m.in. wolna czynność serca, niskie ciśnienie tętnicze lub hipoglikemia.
Bisoprolol nie jest zalecany podczas karmienia piersią, ponieważ nie można wykluczyć ryzyka dla dziecka. Kobieta karmiąca piersią powinna omówić z lekarzem możliwość zmiany leczenia lub innego postępowania.
9. Bisoprolol a prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn
Bisoprolol może u części pacjentów wpływać na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.
Ostrożność jest szczególnie ważna:
- na początku leczenia,
- po zwiększeniu dawki,
- po zmianie preparatu,
- przy jednoczesnym spożyciu alkoholu,
- u pacjentów z niskim ciśnieniem tętniczym lub wolną czynnością serca.
Jeśli występują zawroty głowy, senność, osłabienie, zaburzenia koncentracji lub uczucie omdlewania, nie należy prowadzić pojazdów ani obsługiwać maszyn do czasu ustąpienia objawów.
10. Inne istotne informacje
Podczas stosowania bisoprololu warto pamiętać, że:
- leku nie należy odstawiać nagle bez decyzji lekarza,
- nagłe przerwanie terapii może nasilić objawy choroby wieńcowej, zwiększyć ryzyko zaburzeń rytmu serca lub pogorszyć stan pacjenta z niewydolnością serca,
- u pacjentów z chorobą wieńcową dawkę zwykle zmniejsza się stopniowo,
- bisoprolol może maskować objawy hipoglikemii, zwłaszcza szybkie bicie serca i kołatanie serca,
- lek może maskować objawy nadczynności tarczycy,
- u pacjentów z alergią reakcje nadwrażliwości mogą mieć cięższy przebieg,
- bisoprolol może zmniejszać skuteczność adrenaliny stosowanej w leczeniu reakcji alergicznych,
- u pacjentów z niewydolnością serca rozpoczęcie i zakończenie leczenia wymaga szczególnej kontroli lekarskiej,
- u sportowców substancja może powodować dodatni wynik testu antydopingowego,
- w preparatach złożonych należy uwzględniać również działanie drugiej substancji czynnej.
Źródła:
https://rejestry.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/186/characteristic
https://rejestry.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/25695/characteristic
https://leki.urpl.gov.pl/files/79_BisoprololVP_5mg_tabl.pdf
Treści zamieszczone na stronie Recepty.pl mają charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny. Nie zastępują konsultacji z lekarzem, farmaceutą ani indywidualnej oceny stanu zdrowia pacjenta. Przed zastosowaniem każdego leku należy skonsultować się z lekarzem oraz zapoznać się z ulotką dołączoną do opakowania lub Charakterystyką Produktu Leczniczego. Decyzję o zastosowaniu, dawkowaniu, zmianie lub odstawieniu leku zawsze podejmuje lekarz.
Bisoprolol jest beta-adrenolitykiem, czyli lekiem beta-blokującym. Działa głównie na serce, zwalniając jego czynność i zmniejszając obciążenie układu krążenia.
Obie nazwy mogą być stosowane, ale oznaczają nieco inny poziom precyzji. „Bisoprolol” to nazwa substancji czynnej używana klinicznie, a „fumaran bisoprololu” to konkretna sól występująca w wielu lekach. Łacińska nazwa to Bisoprololi fumaras.
Tak. Bisoprolol zwalnia czynność serca i zmniejsza jego obciążenie, co pomaga obniżyć ciśnienie tętnicze.
Tak. Zwolnienie czynności serca jest jednym z podstawowych efektów działania bisoprololu. Zbyt wolne tętno należy skonsultować z lekarzem.
Tak, bisoprolol jest stosowany w stabilnej przewlekłej niewydolności serca, zwykle jako element leczenia skojarzonego. Terapię rozpoczyna się od małych dawek i zwiększa stopniowo.
Nie. Nagłe odstawienie bisoprololu może być niebezpieczne, zwłaszcza u pacjentów z chorobą wieńcową lub niewydolnością serca. Dawkę należy zmniejszać stopniowo zgodnie z zaleceniem lekarza.
Ciężka astma jest przeciwwskazaniem do stosowania bisoprololu. Przy łagodniejszych chorobach oskrzeli decyzję podejmuje lekarz, a pacjent może wymagać dodatkowej kontroli i leczenia rozszerzającego oskrzela.
Bisoprolol może maskować objawy hipoglikemii, takie jak szybkie bicie serca czy kołatanie serca. Pacjenci z cukrzycą powinni kontrolować glikemię zgodnie z zaleceniami lekarza.
Bisoprolol nie powinien być stosowany w ciąży, chyba że lekarz uzna to za konieczne. Lek może wpływać na przepływ łożyskowy oraz stan płodu i noworodka.
Tak. Bisoprolol występuje głównie w lekach jednoskładnikowych, ale jest też składnikiem wybranych preparatów złożonych, np. z peryndoprylem. W takim przypadku należy uwzględniać działanie obu substancji czynnych.
